Kontynenty to wielkie obszary lądowe otoczone wodami oceanów i mórz. Każdy fragment kuli ziemskiej, który nie jest zalany wodami mórz i oceanów, nazywamy lądem. Wśród lądów wyróżniamy wielkie obszary o powierzchni wielu milionów kilometrów kwadratowych, nazywając je kontynentami oraz małe fragmenty lądów nazywane wyspami. Natomiast oceany tworzą Wszechocean, czyli słoną powłokę wodną występującą na powierzchni Ziemi. Całą powierzchnię kuli ziemskiej można ogólnie podzielić na obszary lądowe i wodne (morskie). Przeważająca część powierzchni naszej planety pokryta jest wodami (71%). Łączne zasoby wodne Ziemi oceniane są na niespełna 1,4 mld km3.

Kontynenty w liczbach - uksztaΠtowanie pionowe kontynentów
PowierzchniaŚrednieNajwyższy szczytNajgłębsza depresja
Kontynent(W mln km 2) wzniesienie (w m)wysokość (w m n. p. m.)(w m p. p. m.)
Azja44.4292Mount Everest - 8848
(Czomolungma)
Morze Martwe - 405
Afryka30.3657Kibo (Uhuru w masywie Kilimandżaro) – 5895Jezioro Assai - 153
Ameryka Północna24.2781McKinle - 6194Dolina Śmierci - 86
Ameryka Południowa17.8655Aconcagua - 6960Jezioro Laguna
del Carbon - 105
Antarktyda142030Góra Winsona – 5139
Europa10.5292Mont Blanc - 4807Nizina Nadkaspijska - 28
Australia z Oceanią8.5330Yaya (Puncak Jaya) -5030Jezioro Eyre - 16

 

Nowy kontynent
Nowy kontynent – ZealandiaArtykuł – Amerykańskie Towarzystwo Geologiczne
(Geological Society of America) „GSA Today”
Artykuł - TVN Meteo
Naukowcy odkryli nowy kontynent. Większy od Indii, niemal w całości pod wodą

Oceany w liczbach - rozmieszczenie i głębokość oceanów
OceanŚrednia głębokość (w m)Najgłębsze rowyGłębokość (w m p.p.m)
Spokojny (Pacyfik, Wielki)976Mariański10911
Tonga10882
Filipiński10830
Izu Ogasawara10640
Kurylski10542
Japoński10374
Kermadec10047
Atlantycki3602Puerto Rico9220
Sandwich Południowy8428
Romanche7858
Indyjski3711Jawajski7725
Diamantina7102
Arktyczny1131północna część Morza Grenlandzkiego5527

Planeta Ziemia.

Środowisko przyrodnicze kuli ziemskiej ma złożoną strukturę i ulega nieustannym przemianom. Od momentu powstania Ziemia znajduje się ciągle pod wpływem procesów kosmicznych, globalnych, regionalnych i miejscowych. Źródłem procesów zachodzących w środowisku Ziemi jest energia docierająca do nas z zarówno z zewnątrz (energia słoneczna) jak i z wnętrza naszej planety. Powoduje ona nieustanny ruch materii w jego obrębie, co w konsekwencji przyczynia się do zachodzących tu częstych przemian.

Środowisko Ziemi tworzy system otwarty, w którym następuje wymiana materii i energii z otoczeniem. Dopływ i odpływ energii oraz materii zmierzają do osiągnięcia stanu równowagi dynamicznej.

 

Schemat pokazujący stan równowagi oraz przepływ i krążenie energii i materii w otwartym systemie przyrodniczym Ziemi.

Środowiskiem życia i działalności człowieka jest powierzchnia Ziemi. Jednocześnie jest to miejsce zetknięcia się kilku sfer tworzących tzw. powłokę krajobrazową kuli ziemskiej. Są to: warstwa gazowa otaczająca naszą planetę  – zwana atmosferą, powłoka skalna tworząca zewnętrzną część Ziemi, zwana litosferą oraz hydrosfera, czyli wody znajdujące się na Ziemi, pod jej powierzchnią oraz w atmosferze. Na styku atmosfery, litosfery i hydrosfery rozwinęła się sfera życia zwana biosferą. Jednym  z jej składników jest człowiek.

Przez setki milionów lat przyroda Ziemi, zarówno ożywiona, jak i nieożywiona, podlegała działalności procesów naturalnych. W ostatnich kilku tysiącach lat na środowisko zaczął oddziaływać człowiek, będący jednym z elementów tego środowiska. Oddziaływanie to szczególnie nasiliło się w ostatnich stuleciach, co doprowadziło do zaburzeń w funkcjonowaniu środowiska w niektórych regionach Ziemi. W obrębie biosfery wyodrębniono sferę, w której działa człowiek – antroposfera.